Người Nhật nổi tiếng là thích ngắm hoa. Cứ đến mùa hoa đào vào mùa xuân là mọi người lại rủ nhau ngồi bên gốc cây anh đào, vừa ngắm hoa vừa chuyện trò, uống rượu hoặc hát karaoke. Nhưng người Nhật cũng coi mùa thu là đỉnh cao của sự hoàn mỹ và những chiếc lá vàng, lá đỏ chính là vẻ đẹp đặc biệt của mùa thu.

Thú vui ngắm lá vàng, lá đỏ vào mùa thu được gọi là momiji-gari (紅葉狩り), tạm dịch là “nhặt lá thu”. Người Nhật thích momiji-gari giống như thích ngắm hoa đào, tức hanami, và thông lệ đó bắt nguồn từ cuộc sống của người dân xứ này.

Bất kỳ loại cây rụng lá nào đều cần tích trữ năng lượng (nước, muối khoáng…) cho mùa đông lạnh giá. Vì thế khi sang thu, các mạch cung cấp nước và dinh dưỡng từ thân lên lá bị đóng lại khiến lá không quang hợp được và dần mất đi chất diệp lục. Khi đó, những sắc tố đỏ/vàng trong lá có cơ hội khoe sắc. 



Trong các loại cây trổ lá vàng vào mùa thu, đẹp nhất phải kể đến cây bạch quả (còn có tên khác là cây rẻ quạt vì chiếc lá có hình thù giống như rẻ quạt). Tên tiếng Anh là ginkgo, tên tiếng Nhật là icho (銀杏, ngân hạnh). 



Lá icho chuyển sang màu vàng vì trong lá có chứa sắc tố carotenoid, đây là sắc tố có nhiều trong bí ngô và những loại rau quả màu vàng khác. Do đó, màu vàng của loại lá này có độ rực rỡ và quyến rũ nhất.



Những hàng cây icho trổ lá vàng rực trên phố khi thu sang là một nét đẹp vô cùng đặc sắc không khỏi xao xuyến lòng người. Mới đây, thủ đô Hà Nội đã quyết định cho trồng thử loại cây này tại một số tuyến đường và công viên. Hy vọng một ngày không xa, màu lá vàng quyến rũ này sẽ hiện diện và khoe sắc ngay chính trên đất nước Việt Nam.

Để hòa nhập với môi trường sống cũng như con người ở Nhật Bản, ngoài ngôn ngữ ra, bạn cũng cần phải nắm bắt được văn hóa của con người nơi đây.

1. Rất hân hạnh được làm quen

Nếu đã từng có dịp gặp gỡ hoặc làm việc với người Nhật, bạn sẽ thấy họ thường cúi mình và nói YOROSHIKU ONEGAI SHIMASU. Câu này không chỉ dùng khi tự giới thiệu bản thân, mà dùng cả khi nhờ ai đó giúp đỡ. Đôi khi cũng thấy YOROSHIKU ONEGAI SHIMASU xuất hiện ở cuối thư. Có thể bạn băn khoăn không hiểu người viết thư muốn nhờ mình điều gì. Thật ra, câu này không nói tới việc gì cụ thể, mà có ý nói đến tổng thể nội dung truyền đạt trong thư. Đây có lẽ là một trong những cách diễn đạt điển hình của Nhật Bản. Và nếu ai đó nói với bạn YOROSHIKU ONEGAI SHIMASU, thì bạn có biết mình nên đáp lại thế nào không? Bạn chỉ cần nhắc lại câu đó: YOROSHIKU ONEGAI SHIMASU.

2. Một cách từ chối

Người Nhật rất coi trọng chữ “Hòa” trong các mối quan hệ. Họ không muốn các mối quan hệ bị rạn nứt do từ chối thẳng quá.
Ví dụ, khi được mời một món ăn không thích lắm, trước hết nên nói ARIGATO GOZAIMASU, có nghĩa là “Xin cảm ơn” để cảm ơn người mời. Khi muốn từ chối lời mời hay gợi ý nào đó, có thể nói CHOTTO… với hàm ý từ chối. CHOTTO là một từ rất hữu ích, có thể dùng cả khi bạn muốn gọi ai, hay khi muốn từ chối một điều gì đó.
Trong công việc, người Nhật cũng dùng nhiều cách nói vòng, nói tránh. Có một câu điển hình mà người Nhật thường dùng khi muốn từ chối một giao dịch với khách hàng, đó là câu KENTO SHITEMIMASU. Tuy KENTO SHITEMIMASU có nghĩa là “Sẽ cân nhắc, sẽ xem xét”, nhưng đừng mừng vội, vì thực ra, câu này hàm ý là “Xin đừng kỳ vọng sẽ có câu trả lời tốt đẹp.”

3.Ý thức của người Nhật về thời gian

Nhiều người nước ngoài tới thăm Nhật Bản thường ngạc nhiên khi thấy tàu điện chạy rất đúng giờ. Đa số người Nhật rất thích làm việc đúng giờ giấc. Theo kết quả khảo sát ý kiến của một hãng sản xuất đồng hồ tầm cỡ, trả lời câu hỏi: “Khi đi làm bằng tàu điện, tàu đến chậm mấy phút thì anh/chị thấy sốt ruột?”, cứ 2 người thì có 1 người cho biết: “Trong vòng 5 phút mà tàu không đến là thấy sốt ruột rồi.”

Bí quyết sống ở Nhật Bản

Người Nhật rất quý trọng thời gian.

Người Nhật coi việc đến trước giờ hẹn 5 phút là một quy tắc trong giao tiếp. Bạn sẽ thường xuyên thấy người khác nói rằng, họ có mặt ở địa điểm đúng giờ, nhưng hóa ra lại là người đến sau cùng. Đặc biệt, khi hẹn làm việc, đến muộn rất dễ bị mất lòng tin nên khi thấy có thể bị muộn giờ thì nên gọi điện thông báo, vì chỉ muộn 5 phút là rất nhiều người Nhật đã sốt ruột rồi.

4. Giờ làm việc ở công ty

Giờ làm việc của nhiều công ty Nhật Bản bắt đầu từ 9 giờ sáng, kết thúc lúc 5 giờ chiều, nhưng gần đây, ngày càng có nhiều nơi áp dụng chế độ giờ làm việc linh hoạt, cho phép nhân viên ở mức độ nào đó có thể tự điều chỉnh giờ làm việc của mình. Mọi người rất thích chế độ giờ làm việc như thế, vì họ có thể tránh được giờ cao điểm và có thể làm việc phù hợp với nhịp sinh hoạt hàng ngày.
Tuy nhiên, trên thực tế, có nhiều người dù đã xong phần việc của mình vẫn ngại không muốn về vì thấy đồng nghiệp và cấp trên đang làm việc ngoài giờ. Chính lúc này, người Nhật rất hay dùng một câu để biểu lộ sự quan tâm đến đồng nghiệp, đó là OSAKI NI SHITSUREI SHIMASU nghĩa là “Tôi xin phép về trước”.

Bí quyết sống ở Nhật Bản

Hãy nói “Tôi xin phép về trước” để thể hiện sự quan tâm tới đồng nghiệp.

Trên đây là một vài điều cơ bản về tác phong và lối hành xử khi giao tiếp với người Nhật. Chỉ cần bạn để ý một chút thôi thì bạn sẽ ghi điểm trong mắt họ đấy.

Nếu bạn quyết định mua một món hàng nào đó của người Nhật, ít nhiều điều đó xuất phát từ sự vui vẻ, chân thành và cách ứng xử văn minh của người bán.

Không chèo kéo khách, không “chặt chém” giá cả, thay vào đó là những cái cúi chào thân tình, nụ cười rạng rỡ cùng sự giúp đỡ nhiệt tình mà không đòi hỏi quyền lợi. Chú trọng từ những tiểu tiết trong hành xử, sắp xếp không gian, lời ăn tiếng nói…là cách hữu hiệu  để người Nhật lấy tình cảm của tất cả du khách đến với đất nước này, qua đó thu về một nguồn ngoại tệ đáng kể cho ngành du lịch quốc gia.

Tận hưởng một không gian thân thiện

Đó là cảm xúc được chứng thực của nhiều người khi đặt chân đến Nhật Bản, đặc biệt là những người trẻ như chúng tôi, vốn được nghe rất nhiều về sự thân thiện của xứ sở hoa Anh Đào qua báo chí, các giảng viên và nhiều bạn bè từng trải nghiệm du lịch nơi này.

Bước xuống sân bay Narita hoặc sân bay Osaka, hành khách sẽ được chào đón ngay bằng nụ cười và những câu hỏi thật gần gũi như: “Anh đến từ Việt Nam à? Tôi cũng từng đến đất nước của anh”. Tại khu nhận hành lý, nếu chẳng may bạn chậm chân thì sẽ nhanh chóng thở phào khi hành lý của bạn đã được các nhân viên sân bay sắp xếp ngay ngắn tại hàng để chờ bạn.

Khi người Nhật làm du lịch…

Thay vì chèo kéo khách, phu xe người Nhật tại Zen Garden (Kyoto)

thuyết phục du khách bằng những nụ cười ấm áp, thân thiện. 

Thực tế người Nhật không giỏi tiếng Anh song họ sẽ bằng mọi cách để hướng dẫn chi tiết cho bạn nơi mà bạn cần đến, việc mà bạn cần làm cho đến khi bạn an toàn trong nhà khách.

Cách người Nhật khiến bạn cảm thấy an tâm là ở đây mọi thứ đều được sắp xếp trật tự đâu vào đấy. Dọc nhiều con phố, người dân xếp xe đạp ngay ngắn thành hàng hai bên đường mà không phải lo sợ có ai táy máy, đụng chạm vào.

Một lần trong chuyến công tác đến Mie, đoàn chúng tôi cố tìm kiếm nơi để ăn tối sau một ngày làm việc dài. Thời tiết lạnh, thành phố Mie mới 8 giờ tối mà vắng tanh, hàng quán đóng cửa. Mọi người đều rất lo lắng vì không có lấy một xe…hủ tiếu gõ. Đúng lúc đó chúng tôi gặp một phụ nữ đang đi mua vài gói mì. Người này đã dẫn chúng tôi đến một quán ăn cách đó hàng cây số. Về sau, chúng tôi càng ngạc nhiên khi biết được đây là chuyện bình thường khi ở Nhật.

Vậy là, bằng những cách rất tự nhiên, người Nhật tạo cho khách phương xa sự an tâm và lòng tin cậy, hai yếu tố rất quan trọng khi đi du lịch, mỗi khi ghé thăm đất nước họ.

Bán niềm vui và sự hài lòng

Nếu những câu chuyện vụn vặt trên đường từ sân bay về khách sạn cho bạn sự an tâm thì phong cách ứng xử của người làm du lịch nơi đây sẽ khiến bạn không ngại “chi trả”.

 

Khi người Nhật làm du lịch…

Tín ngưỡng tại các khu đền đài rất trật tự, không có nạn chen lấn hay rải tiền khắp nơi. 

Trong khi ở nhiều nước như Cambodia và cả nước ta, hình ảnh rất quen thuộc ở các khu du lịch là những đứa trẻ lưng trần, áo cọc, mặt lấm lem, biết nói “tiếng bồi” của hai, ba ngôn ngữ, nước da đen cháy nắng…tay cầm những chiếc vòng thủ công bằng gỗ dừa, bằng len hay đất nung, đôi khi là vài ba cây sáo và rất nhiều món đồ lưu niệm nho nhỏ mời chào khách. Những đứa trẻ này sẽ phải làm công việc của chúng một cách khá vất vả khi kiên trì mời gọi người mua từ ngả đường này sang ngả đường khác. Đôi khi khách mua vì sự thích thú, hay cảm giác muốn rộng rãi một chút khi đi chơi nhưng có lúc là vì lòng thương hại. Nếu đánh vào lòng thương hại để bán hàng, số lượng sẽ chẳng đáng là bao. Quan trọng hơn cả là khách du lịch sẽ không quay trở lại, tìm gặp người bán để mua thêm vài món.

Một nghệ thuật bán hàng của người Nhật là không gặt hái lòng thương hại của khách du lịch để lấy tiền, ngay cả một anh phu kéo xe dạo phố. Chiếc xe buýt số 28 đưa tôi đến khu du lịch Rừng Tre, cách nhà ga Kyoto khoảng một giờ xe chạy. Tại đây, phương tiện xe xích lô kéo rất phổ biến, thuận tiện cho du khách đi dạo vòng quanh khu vực hàng trăm héc-ta này.

Phu xe ăn mặc rất lịch sự, áo quần tinh tươm, đứng thành hàng ngang tại các khu vực khác nhau để đón khách. Gặp du khách đi ngang, họ chỉ cười và ra hiệu mời đi xe kéo. Tôi đứng gần đó quan sát một lúc lâu, dường như có kẻ qua hỏi đường, có người lại hỏi giá nhưng dù không ai đi, các phu xe miệng vẫn cảm ơn, đầu vẫn cúi chào. Một đoàn khách đi được năm ba mét, sau khi bàn bạc khá kỹ, họ quay lại gọi bốn chiếc để bảy người cùng đi. Tôi tin một phần họ quyết định bỏ tiền ra thuê xe chính là vì yêu mến phong cách ứng xử lịch thiệp, chu đáo của những phu xe, vì họ thấy cần những chiếc xe đó cho một hành trình hoàn hảo chứ tuyệt nhiên không phải sự thương hại.

Đến bất cứ một khu vực thương mại nào ở Nhật, dù là cửa hàng lớn hay những sạp hàng nhỏ bên đường, khách tham quan cứ thoải mái ngắm nghía, lựa chọn, ướm thử tất cả những gì mình thích với sự giúp sức đắc lực của người bán. Sau đó, dù có mua hàng hay không, bạn cũng sẽ nhận được nụ cười tươi tắn, câu cảm ơn chân thành từ chủ hàng. Chính vì không bao giờ phải cảm thấy ngại khi lựa chọn quá kỹ…, ngại sự chèo kéo, khó chịu của người bán nếu ta không ưng mà du khách luôn tìm được cho mình món hàng ưng ý sau một hồi lâu thoải mái…tìm kiếm. Cái mà ngành du lịch Nhật Bản giành được chính là thái độ vui vẻ, hài lòng khi trả tiền của du khách bởi thái độ phục vụ chân thành họ nhận được.

Du lịch hiện đại nhưng đậm chất truyền thống

Một điều mà tôi cùng nhiều bạn trẻ khác rất ngưỡng mộ khi đến Nhật là cách người Nhật “hiện đại hóa truyền thống” của họ. Tại đây, tuyệt nhiên không có sự pha tạp hỗn độn giá trị của người Nhật với những giá trị toàn cầu hóa. Hệ thống khách sạn là một điển hình.

Có hai loại khách sạn, một được xây hoàn toàn theo phong cách phương Tây với nội thất hiện đại. Một dạng khác được dựng theo kiểu nhà ở truyền thống của người Nhật với cách ăn, ngủ, sinh hoạt, vui chơi và làm việc theo phong cách mà chỉ người Nhật mới có. Dù là một trong những quốc gia phát triển và hiện đại nhất trên thế giới, người Nhật vẫn không quên bảo tồn không gian văn hóa mà ông cha để lại từ hàng trăm năm trước. Họ nâng cấp và tu bổ để những công trình đó phù hợp hơn, tồn tại bền vững hơn với đặc trưng thời tiết. Đặc biệt, không gian truyền thống được ứng dụng rất nhiều trong cuộc sống hằng ngày của người Nhật. Đây cũng là một cách để quảng bá văn hóa Nhật Bản đến với thế giới.

Không đập cũ xây mới, sự biến chuyển mềm mại trong văn hóa Nhật luôn khiến du khách thoải mái, thán phục tinh thần dân tộc của họ, yêu thích văn hóa của họ hơn. Chợt nhớ tới hàng ngàn cây cầu khỉ tại Việt Nam bị xóa sạch. Một chút luyến tiếc cho giá trị văn hóa nhiều đời nay, vốn thể hiện sự khéo léo của người Việt.

Thiết nghĩ nếu xây dựng cầu mới hiện đại và bảo trì, gìn giữ hình ảnh cầu truyền thống, biết đâu du khách đến Việt Nam sẽ thêm phần thích thú như khách đến Nhật được tắm “hot springs”, kiểu tắm truyền thống của người Nhật vậy.

Một số tình huống giao tiếp Tiếng Nhật trong nhà hàng.Bạn nói là quý khách có muốn dùng thêm đồ uống không:
おのみものは いかがですか?(Onomimo no wa ikaga desuka)

                                               
Giao tiếp tiếng Nhật trong nhà hàng


Nếu muốn hỏi dùng món ăn gì thì nói:
きょうは なにを おめしあがりで す か。(kyou wa nani wo omeshi agari desu ka)
Hỏi khách có dùng thêm món ăn nữa không thì có thể dùng hai cách:
おついかは いかがですか?(O tsuika wa ikaga desu ka)
Hoặc おたべものは いかがですか?(Otabemo no wa ikaga desu ka)

Hỏi khách muốn dùng rượu bằng chai hay cốc thì nói:
ワインを どうやって のみたいで す か?びんのそのままとか、コップで のみますか?
(wine wo douyatte nomitai desu ka? Bin no sonomama toka, cup de nomimasuka)

Trước khi phục vụ thì nói: "Tôi là.... hôm nay sẽ phục vụ quý khách. Xin vui lòng chỉ giáo."
きょう、たんとうさせていただきま す tên bạn です。よろしくおねがいします。
(Kyou, tantou sasete itadakimasu Tên mình desu. Yoroshiku onegai shimasu)

Muốn bắt chuyện với khách thì hãy lịch sự hỏi tên khách trước, sau đó lập lại tên của khách. Nên nhớ sau khi đã biết tên khách rồi thì bạn không nên dùng "anata" để nói chuyện với khách nữa mà hãy cố gắng xưng tên khách, vì như vậy khách sẽ đánh giá bạn không lịch sự.
しつれいですが、おなまえは? (shitsurei desu ga, onamae wa?)
~さんですね。はじめまして。よろ し くおねがいします。(~san desu ne. Hajimemashite. Yoroshiku onegaishimasu)
 Thường tên người Nhật khá dài, nếu bạn không thể nhớ được thì hãy tươi cười nói với khách rằng:"Xin lỗi. Vì nó hơi dài nên cho phép tôi gọi tên ông 1 cách đơn giản có được không. Thường thì khách sẽ hiểu và vui vẻ đồng ý cho bạn gọi tên họ 1 cách ngắn gọn."
すみませんが。ちょっと ながい で すから、かんたんに いわせていた だ け ないでしょか?
(Sumimasen ga, chotto nagai desu kara, kantan ni iwasete itadakenai deshou ka)


Bắt đầu, có thể hỏi khách đến từ vùng nào của Nhật?
にほんのどこですか?(Nihon no doko desu ka)

Đã từng đến VN mấy lần rồi?
ベトナムへ なんかい きましたか? (Betonamu e nankai kimashita ka)

Đã đi tham quan chỗ nào của VN chưa?
ベトナムで どこか けんぶつしま し たか?(Betonamu de dokoka kennbutsu shimashita ka)

Thấy thú vị chứ? Có mua gì về làm quà không?
おもしろかったですか?プレゼント に なにを かってきましたか。(Omos hirokatta desu ka? Purezento ni nani wo katte kimashita ka)

Có muốn trở lại nơi đó lần nữa không?
もう いちど そこに もどりたい で すか。 (Mou ichido sokoni modoritai desu ka)

Đã từng thưởng thức món ăn Việt chưa?
ベトナムのりょうりを たべたこと が ありますか?(betonamu no ryouri wo tabeta koto ga arimasu ka)

Thấy món ăn VN ra sao?
ベトナムのりょうりは どう おも い ますか?(betonamu no ryouri wa dou omoimasu ka)

Thích nhất là món nào?
なにが いちばん すきですか?(nani ga ichiban sukidesu ka)

Tại khu nghỉ dưỡng Tomamu, đảo Hokkaido, Nhật Bản. Vào mùa hè, trên đỉnh núi Unkai Terrace tại đây thu hút rất nhiều du khách đến chiêm ngưỡng biển mây bồng bềnh tưởng như trong chuyện cổ tích.

Unkai Terrace Vẻ đẹp trên đỉnh Unkai Terrace Nhật Bản

Vẻ đẹp trên đỉnh Unkai Terrace Nhật Bản

Tại đây, du khách sẽ tha hồ tròn mắt trước biển mây trắng bồng bềnh dưới ánh mặt trời, ngắm mặt trời ở rất gần, chụp ảnh ngọn núi Hidaka và Tokachi nổi lên như những hòn đảo nhỏ, cùng với đó họ sẽ được phục vụ một tách cà phê hoặc một bát súp nóng hổi.

Unkai Terrace nhatban Vẻ đẹp trên đỉnh Unkai Terrace Nhật Bản

Vẻ đẹp giữa biển mây trên đỉnh Unkai Terrace

Đây đúng là phần thưởng xứng đáng cho những ai đủ kiên nhẫn, đủ thời gian, đủ mạo hiểm và cả đủ tiền bạc để phiêu lưu tới đây.

Một điểm đặc biệt của danh lam này là được xây dựng giữa các tầng mây, do đó, trong những ngày nhiều mây, địa điểm ngắm cảnh độc đáo trên luôn được bao phủ bởi mây và sương mù dày đặc.

Unkai Terrace nhatban 1 Vẻ đẹp trên đỉnh Unkai Terrace Nhật Bản

Vẻ đẹp giữa biển mây trên đỉnh núi Unkai Terrace

Tuy nhiên, nhờ những suối nước nóng tự nhiên và sự thay đổi nhiệt độ nhanh chóng chỉ trong vài giờ, nhất là trong những ngày nắng, màn đêm trên đỉnh núi có thể ngay lập tức biến mất khi những đám mây riêng lẻ kết thành một màn dày đặc dưới chân du khách.

Tuy độ hấp dẫn của danh lam này khiến ai cũng phải mơ ước nhưng trước khi hệ thống cáp treo ra đời, không mấy du khách vượt qua được chướng ngại vật là đoạn đường mạo hiểm từ chân núi lên đỉnh núi ở độ cao 1.100m.

Thêm vào đó, hiện tượng biển mây độc đáo này chỉ diễn ra trong những tháng mùa hè (cho tới cuối tháng 9), và chỉ trong những ngày trời nắng, trong xanh.

Còn một khi đã trót đặt chân tới đây mà xui xẻo gặp phải một ngày nhiều mây, các du khách cũng đành trải nghiệm một chuyến đi bộ đường dài quanh sườn núi, cũng khá thú vị.

Dinh nui Unkai Terrace nhatban Vẻ đẹp trên đỉnh Unkai Terrace Nhật Bản

Vẻ đẹp trên đỉnh Unkai Terrace Nhật Bản

Nếu bạn muốn là người may mắn chiêm ngưỡng vẻ đẹp cổ tích giữa đời thường này thì hãy chịu khó hẹn giờ từ sớm nhé, bởi hệ thống cáp treo phục vụ du khách tới tham quan chỉ hoạt động từ 4 giờ đến 8 giờ 30 sáng mà thôi.

Xem thêm các bài khác

Bài viết ngẫu nhiên
Trinh nữ Miko trong đền thờ Nhật Bản
Trinh nữ Miko trong đền thờ Nhật Bản
Những điều người Nhật kiêng kỵ phần 2
Những điều người Nhật kiêng kỵ phần 2
Tập quán tặng quà của người Nhật
Tập quán tặng quà của người Nhật
Những khu phố độc đáo ở Nhật Bản
Những khu phố độc đáo ở Nhật Bản
Rousoku – Vẻ đẹp nến Nhật Bản
Rousoku – Vẻ đẹp nến Nhật Bản
Lễ Phật đản ở Nhật.
Lễ Phật đản ở Nhật.
Top 10 fashion icon đình đám xứ hoa anh đào
Top 10 fashion icon đình đám xứ hoa anh đào
Trải nghiệm những tour du lịch ma ám ở Nhật Bản
Trải nghiệm những tour du lịch ma ám ở Nhật Bản
Sự tích về chú mèo dụ khách ở Nhật Bản
Sự tích về chú mèo dụ khách ở Nhật Bản
Các lễ hội truyền thống Nhật Bản
Các lễ hội truyền thống Nhật Bản


Fanpage "tiếng nhật 24h"